نيازمندان بوده است . دليل دوم - در 13 روايت در كتاب وسائل الشيعه - كتاب زكات پس از بيان 9 مادهء زكوى عبارت زير ديده مىشود : و عفى رسول الله عمّا سوى ذلك ( 1 ) ( و پيامبر خدا غير از مواد 9 گانه را عفو فرموده است . ) و همهء آن روايات به اين معنى اشعار دارد كه تعيين عدد 9 براى مواد زكوى ، بستگى به نظر مبارك پيامبر اكرم صلى اللَّه عليه و آله و سلم داشته است كه با توجه به كميت و كيفيت احتياجات معيشتى مردم آن دوران اعلان فرموده‌اند ، و از كلمهء عفو مىتوان چنين استنباط كرد كه امكان داشت آن حضرت بيش از 9 ماده را براى زكات مخرج تعيين فرمايند و به عبارت ديگر : فقط به عنوان صلاحديد و اعمال رويهء حكومت وقت بوده است و با شرايط اقليمى و زمانى سنجيده شده است ، نه اين كه حكم ابدى خدا باشد . موضوع عفو كه بدان اشاره كرديم ، در بارهء بعضى از مواد در كتاب « الخراج » تأليف ابو يوسف يعقوب بن ابراهيم نيز آمده است . ( 2 ) نتيجهء بسيار با اهميتى كه از اين دو موضوع به دست مىآيد اين است كه : علتى كه در وجوب زكات ذكر شده ( ادارهء زندگانى فقرا و بينوايان ، بلكه ريشه كن ساختن فقر از سطح اجتماع ) تصريح مىكند كه زكات يك قانون صرفا آمرانهء مولوى و آزمايش روانى خالص در مقابل دستور خداوندى نيست ، بلكه تنظيم و تأمين امور معاش آن دسته از افراد جامعه است كه نمىتوانند كار كنند ، يا كارشان براى ادارهء زندگيشان كافى نيست و همچنين ديگر مصارف اجتماعى از قبيل انتظامات و غيره بايد از اين ماليات تأمين گردد .

--> ( 1 ) . وسائل الشيعه - كتاب زكات از ص 33 تا ص 38 و يك روايت در ص 53 آمده است . ( 2 ) . الخراج - ابو يوسف يعقوب بن ابراهيم ص 77 .